Een dynamisch energiecontract heeft energietarieven die voortdurend veranderen: de stroomprijs wisselt per uur en de gasprijs per dag. Deze tarieven zijn gebaseerd op de prijzen op de stroom- en gasbeurs, ook wel de spotmarkt genoemd. Binnen die spotmarkt wordt gewerkt met de zogenaamde ‘day-ahead’-markt: de tarieven voor de volgende dag worden dus al een dag van tevoren bepaald.
Energieprijzen vergelijken
Wat is een dynamisch energiecontract?
Bij een dynamisch energiecontract zijn jouw energiekosten afhankelijk van de prijs op de energiebeurzen. De stroomprijs verandert elk uur en de gasprijs elke dag. Deze tarieven voor de eerstvolgende dag kun je meestal 24 uur van tevoren zien (rond het middaguur), via een app van de energieleverancier. Zo zie je precies wanneer stroom of gas goedkoop is. Je kunt je verbruik hierop afstemmen, door bijvoorbeeld je wasmachine aan te zetten als stroom goedkoop is.
Je hebt voor een dynamisch energiecontract altijd een slimme meter nodig. Die meet per kwartier wanneer je stroom en gas verbruikt. Deze gegevens stuurt de meter automatisch naar je energieleverancier.
Hoe werkt een dynamisch energiecontract?
Bij een dynamisch energiecontract werkt het termijnbedrag – het bedrag dat je maandelijks betaalt – anders dan je gewend bent. Omdat de energieprijzen elk uur of elke dag veranderen, is het lastig om precies te voorspellen wat je per maand gaat betalen. Alleen voor stroom zitten er al ruim 7.000 uren én dus prijzen in een jaar. Daarom kiezen leveranciers voor verschillende manieren om het termijnbedrag te berekenen.
1. Vast termijnbedrag op basis van schatting Je betaalt elke maand een vast bedrag, gebaseerd op je verwachte jaarverbruik en de geschatte energieprijzen. Na een jaar wordt dit verrekend met je werkelijke verbruik en tarieven. Je betaalt bij of krijgt geld terug.
Deze manier van betalen brengt wel risico’s met zich mee: je hebt namelijk geen direct inzicht in je verbruik en kosten per uur. Zeker in de winter, wanneer je meer energie gebruikt en de prijzen hoger kunnen zijn, kan het verschil flink oplopen.
2. Afrekening op basis van werkelijk verbruik per maand Je krijgt elke maand een factuur gebaseerd op je daadwerkelijke verbruik van de voorgaande maand. Dit geeft het meest directe inzicht in je kosten, maar kan leiden tot veel hogere kosten in de wintermaanden. Je betaalt dus achteraf.
3. Voorschot met maandelijkse verrekening Bij sommige energieleveranciers werkt de betaling volgens een ‘-1 & +1’-systeem. Dat betekent: je betaalt elke maand vooruit én rekent tegelijk af met een maand terug.
Stel: het is juli. Je betaalt twee dingen:
- Een voorschot voor augustus – dit is een schatting van wat je gaat verbruiken.
- De afrekening van juni – nu weet de leverancier wat je écht hebt verbruikt in juni, dus dit wordt nu verrekend met het voorschot dat je toen betaalde.
Elke maand betaal je vooruit voor de komende maand en krijg je achteraf de verrekening van de maand die één maand eerder was. Deze manier van betalen heet ook wel ‘-1 & +1’, omdat je één maand vooruit én één maand achteraf betaalt.
Voordelen van een dynamisch energiecontract
Een energiecontract met dynamische prijzen kan aantrekkelijk zijn, vooral als je je stroomverbruik kunt plannen en veel stroom nodig hebt, (veel) zonnepanelen hebt en/of elektrisch rijdt en kan thuisladen. De belangrijkste voordelen zijn:
- Je profiteert van lage marktprijzen: als de energieprijzen op de stroom- en gasbeurs dalen, daalt jouw tarief ook.
- Makkelijk besparen: je ziet 24 uur van tevoren wat de tarieven zijn, dus je kunt je verbruik bijsturen. Door energie te gebruiken als de tarieven laag zijn, bespaar je makkelijk op je energiekosten.
- Inzicht in je verbruik: je hebt met een dynamisch energiecontract inzicht in je energieverbruik, je tarieven en het bedrag dat je uiteindelijk betaalt. Dat kan helpen om bewuster met energie om te gaan, want je moet er echt mee aan de slag.
- Makkelijk overstappen: je zit nergens aan vast. Wil je overstappen? Dat kan zonder dat je een opzegvergoeding hoeft te betalen.
Nadelen dynamisch energiecontract
Een dynamisch energiecontract kent ook een aantal nadelen:
- Je betaalt meer als de prijzen stijgen: in de winter of tijdens piekmomenten kunnen de prijzen (fors) stijgen of fluctueren, wat kan leiden tot hogere kosten dan bij vaste tarieven. Zo verschillen de tarieven van stroom rustig tussen de 15 cent en 80 cent per kWh op één dag; dat is dus een enorm verschil in het tarief.
- Maandlasten zijn niet voorspelbaar: met een dynamisch energiecontract verschillen je energiekosten elke maand, omdat de tarieven fluctueren. Dit maakt budgetteren lastiger.
- In koude maanden betaal je meestal meer: dit komt doordat mensen dan veel meer gas verbruiken en de marktprijs vaak hoger ligt in de winter. Daar kun je tegelijk bijna niets aan doen: je moet je huis (of tapwater) gewoon verwarmen en tegelijk is een kuub gas dan erg duur.
- Energieprijzen actief volgen: je moet als consument je energieverbruik en de energieprijzen volgen om op de hoogte te blijven van de marktprijzen. Dat vraagt om tijd en aandacht.
Dynamisch energiecontract met zonnepanelen
Heb je zonnepanelen? Dan is het goed om te weten dat terugleveren bij een dynamisch contract anders werkt dan bij vaste of variabele contracten.
Normaal gesproken wordt de stroom die je teruglevert gesaldeerd met de stroom die je afneemt. Bij dynamische contracten gebeurt dat ook, maar de terugleververgoeding per teruggeleverde kilowattuur (kWh) hangt af van het moment waarop je teruglevert.
Overdag, als de zon schijnt en je panelen veel stroom opwekken, is er ook veel aanbod op de markt. Daardoor is de stroomprijs vaak laag. Je krijgt dan weinig of soms helemaal niets voor je teruggeleverde stroom. Bij negatieve stroomprijzen moet je zelfs betalen om stroom terug te leveren aan het net. Je zonnepanelen leveren dus precies op de verkeerde momenten veel stroom.
Goed om te weten: je energieleverancier mag een kleine opslag of aftrek (afslag) toepassen op die terugleverprijs. De uiteindelijke (uur) prijs kan door deze vergoeding dus iets hoger of lager uitvallen dan de actuele marktprijs.
Sommige leveranciers rekenen daarnaast terugleverkosten. Dat betekent dat je moet betalen om stroom aan het net te leveren. Dit maakt een dynamisch contract minder aantrekkelijk voor sommige zonnepaneelbezitters, zeker als je veel stroom teruglevert.
Vast, variabel of dynamisch energiecontract?
Moet je nu kiezen voor een vast, variabel of dynamisch contract?
Bij een vast contract staat de prijs voor stroom en gas helemaal vast voor een periode van één tot drie jaar. Je weet precies wat je betaalt en hebt dus veel zekerheid. Wil je overstappen voordat de looptijd van je contract voorbij is? Dan is de kans groot dat je een opzegvergoeding moet betalen.
Bij een variabel contract kunnen de tarieven veranderen, dat gebeurt vaak een aantal keer per jaar. Het voordeel is dat je minder betaalt als de prijzen dalen, maar juist meer als de prijzen stijgen. Je kunt wel maandelijks overstappen zonder dat je een opzegvergoeding hoeft te betalen.
Een dynamisch contract werkt anders: de prijs verandert elk uur voor stroom en elke dag voor gas. Dit contract is ook maandelijks opzegbaar en geeft weinig zekerheid door veel fluctuaties en grote verschillen, maar wel veel flexibiliteit. Het is vooral geschikt voor mensen die hun energieverbruik kunnen en willen aanpassen aan de momenten waarop de prijzen het laagst zijn (meestal zijn dit ook klanten die alleen stroom verbruiken) én voor diegenen de financiële ruimte hebben om schommelingen in de energiekosten op te vangen
| Vast contract | Variabel contract | Dynamisch contract |
| Tarief | Vaste tarieven voor 1, 2 of 3 jaar | Tarieven wijzigen meerdere keren per jaar | Stroomprijs wijzigt per uur, gasprijs wijzigt per dag |
| Zekerheid | Veel | Minder | Weinig |
| Terugleververgoeding | Vast bedrag gedurende looptijd | Kan tussentijds wijzigen | Komt bovenop actuele uurtarieven |
| Opzegtermijn | Contractuele looptijd (1, 2 of 3 jaar) | Maandelijks opzegbaar | Maandelijks opzegbaar |
| Opzegvergoeding | Ja, bij vroegtijdige opzegging | Nee | Nee |
| Geschikt voor | Mensen die zekerheid willen | Mensen die flexibiliteit willen | Mensen die veel of alleen elektriciteit afnemen en die hun verbruik slim kunnen plannen |
Dynamische energiecontracten vergelijken
Het vergelijken van dynamische energiecontracten werkt anders dan bij vaste of variabele contracten. De basisstroom- en gasprijzen zijn bij elke aanbieder hetzelfde, omdat ze direct gebaseerd zijn op de marktprijzen. Toch kunnen de totale kosten per leverancier verschillen. Dat komt door aanvullende kosten, zoals een inkoopvergoeding per kWh of m³, vaste leveringskosten per maand en eventuele terugleverkosten voor stroom van zonnepanelen. Ook kunnen er verschillen zijn in voorwaarden, zoals hoe je betaalt of welke diensten inbegrepen zijn. In de praktijk zijn de prijsverschillen tussen dynamische aanbieders vaak klein. Je bespaart dus nauwelijks door over te stappen.
Let op: niet elke aanbieder biedt ook een dynamisch gascontract aan.
Wil je zeker weten dat je het dynamische energiecontract afsluit dat het beste bij je past én dat je niet te veel betaalt? Vergelijk dan verschillende dynamische energiecontracten met onze vergelijker.
Dynamische energiecontracten vergelijken
Veelgestelde vragen over een dynamisch energiecontract
Heb ik een slimme meter nodig? Ja, zonder slimme meter kun je geen dynamisch contract afsluiten. Een slimme meter registreert namelijk je verbruik per kwartier of per uur.
Wat is het goedkoopste dynamische energiecontract? De basisstroom- en gasprijzen zijn bij elke aanbieder gelijk, omdat ze van de beurs komen. Het verschil zit in de vaste kosten, inkoopvergoedingen en terugleverkosten. Vergelijk vooral deze kosten om de goedkoopste aanbieder te vinden.
Is een dynamisch energiecontract verstandig? Dat hangt af van je situatie. Kun je flexibel omgaan met je energieverbruik en gebruik je vooral stroom tijdens goedkope momenten? Dan kun je flink besparen. Vind je meer zekerheid belangrijker? Kies dan voor een vast of variabel contract.
Hoe werkt salderen met zonnepanelen? Je energieleverancier verrekent je verbruik en teruglevering per uur of per dag. De energiebelasting wordt nog wel jaarlijks gesaldeerd.
Wat zijn negatieve stroomprijzen? Als er te veel stroom op het net is, kan de prijs dalen tot onder nul. Je krijgt dan geld toe als je stroom verbruikt. In de praktijk komt dit weinig voor omdat je ook energiebelasting en btw per kWh betaalt. Als je stroom teruglevert, kan het zijn dat je terugleverkosten moet betalen.